Kim Jong-un vergelijkt crisissituatie Noord-Korea met hongersnood in jaren ’90

De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un heeft burgers gewaarschuwd voor „een zware crisis” die hij vergeleek met de beruchte hongersnood van de jaren negentig. Dat zei de dictator op een partijconferentie die donderdag plaatsvond, melden staatsmedia vrijdag. Noord-Korea is zwaar getroffen door voedseltekorten en economische instabiliteit.

Kim riep hoge partijkaders op „nog een Zware Mars te ondernemen om het lijden van het volk te verlichten, al is dat maar een beetje”. De Zware Mars is de naam die Pyongyang gebruikt voor de hongersnood die in de jaren negentig het leven kostte aan honderdduizenden en mogelijk zelfs meer dan een miljoen burgers. Een groot aantal: toen de hongersnood uitbrak, woonden er 21,5 miljoen mensen in het totalitaire land.

‘Ergste situatie ooit’

Begin deze week zei Kim al dat het land met „talloze ongekende uitdagingen” en de „ergste situatie ooit” kampt. Afgelopen oktober gaf de leider tijdens een militaire parade een toespraak, waarin hij zei beschaamd te zijn voor de situatie waarin het land verkeert. Daarbij huilde de dictator zichtbaar.

Ngo’s en mensenrechtenorganisaties waarschuwen al langer voor de problematische situatie in het land. Hun werk wordt ook bemoeilijkt door de coronasituatie. Vorige maand werd bekend dat de laatste buitenlandse ngo-medewerkers Noord-Korea hebben verlaten. Vanwege de gesloten grenzen kunnen er geen vervangers komen. Door hun afwezigheid is er nog minder zicht op de ernst van de humanitaire situatie in het gesloten land.

‘Hongerdood

Voirge maand waarschuwde VN-rapporteur voor mensenrechten in Noord-Korea Tomás Ojea Quintana voor „een ernstige voedselcrisis”. Er komen meldingen uit verschillende delen van het land van mensen die aan uithongering zijn overleden. Voor de pandemie was 45 procent van de Noord-Koreaanse bevolking volgens VN-cijfers al ondervoed. Human Rights Watch schreef vorige maand dat er al twee maanden nauwelijks voedsel vanuit China het land binnenkomt.

Het jaar 2020 is op drie manieren een rampjaar geweest voor Noord-Korea. Door de pandemie moest Noord-Korea zijn grenzen sluiten, wat een enorme klap was voor de economie. Zelfs goederen uit voornaamste handelspartner China vinden maar mondjesmaat hun weg naar Noord-Korea. Ten tweede lijdt het land nog altijd onder de internationale sancties, die zijn ingesteld vanwege de kernwapen- en raketprogramma’s. Met name de strengere VN-strafmaatregelen die in 2017 en 2018 zijn doorgevoerd treffen het land.

Een eerdere versie van dit artikel verscheen op 9 april 2021 op de website van NRC.

Noord-Korea zegt af voor Olympische Spelen Tokio

Op NPO Radio 1 sprak ik bij BVSC over de afzegging van Noord-Korea op de Olympische Spelen in Tokio vanwege de coronapandemie. Het is de eerste keer sinds 1988 dat Noord-Korea bij de Spelen afwezig is. Dat jaar boycotte het land het evenement omdat het in Zuid-Korea plaatsvond.

Een jaar voor de Spelen in Seoul van 1988 pleegde Noord-Korea een terroristische aanslag op een Zuid-Koreaans passagierstoestel, in de hoop mensen te ontmoedigen het evenement te bezoeken. 115 mensen kwamen om het leven. Een van de aanslagplegers pleegde zelfmoord, de ander werd later opgepakt in Bahrei en uitgeleverd aan Zuid-Korea. Daar kreeg ze de doodstraf, maar kreeg later gratie. Ze schreef een boek over haar opleiding tot geheim agent in Noord-Korea.

Voor Zuid-Korea was de terroristische aanslag een traumatische gebeurtenis. Desondanks waren de Spelen van 1988 een groot succes waarin het net democratiserende Zuid-Korea zich op nieuwe wijze presenteerde aan de wereld.

Het fragment is hier vanaf minuut 9 terug te luisteren.

Keert Noord-Korea nog meer naar binnen?

Noord-Korea verbrak de banden met Maleisië en de laatste internationale ngo-medewerkers vertrokken uit het land. Met de VS en Zuid-Korea is nauwelijks contact. Keert Noord-Korea nog meer in zichzelf of trekt het gewoon zijn eigen plan?

Mijn analyse: Noord-Korea steeds meer geïsoleerd van buitenwereld

Noord-Koreaanse ambassadeur loopt over naar zuiden

De Noord-Koreaanse waarnemend ambassadeur in Koeweit is met zijn gezin naar Zuid-Korea overgelopen. Dat deed Ryu Hyun-woo al in september 2019, maar het nieuws werd maandag pas bekend. Ryu bekleedde de functie sinds 2017. Hoe de man precies is gevlucht, is niet bekendgemaakt. Zijn keuze zou zijn gemotiveerd door de wens zijn kind een betere toekomst te bieden.

Lees hier het volledige artikel dat ik schreef over Ryu’s vlucht: Noord-Koreaanse ambassadeur loopt over naar zuiden

Kim Jong-un erkent op Partijcongres falen van economisch programma

Afgelopen week vond het 8e Partijcongres in Noord-Korea plaats. Kim Jong-un betreurde economische tegenslagen, riep op tot verbetering van de internationale banden én kondigde aan meer in kernwapens te investeren. Kim herhaalde de vorig jaar gedane bekentenis dat het in 2016 gelanceerde Vijfjarenplan gefaald heeft ,in bijna alle sectoren.”

Lees hier mijn analyse: Kim Jong-un erkent op Volkscongres falen van economisch programma

The Mole – Undercover in North Korea

Vanavond om 23.25 uur wordt het eerste deel van de documentaire ‘The Mole – Undercover in North Korea’ uitgezonden op NPO 2. Ik zag hem al eerder en vond het een indrukwekkende en fascinerende productie. Absolute aanrader!

Bekijk de documentaire hier

Wat gebeurde er met Otto Warmbier in Noord-Korea?

In een nieuwe Engelstalige documentaire onderzoekt Deutsche Welle wat er gebeurd is met Otto Warmbier, de jonge Amerikaanse student die in Noord-Korea na het ontvreemden van een vlag werd opgepakt en dit met zijn leven moest bekopen. Bekijk de documentaire hier:

Godsdienstvervolging in Noord-Korea

Gelovigen, met name christenen, worden zwaar vervolgd in Noord-Korea. Zij krijgen te maken met opsluiting, dwangarbeid, foltering, mishandeling en executie. Vaak worden ook familieleden van een gelovige collectief gestraft.

Lees hier mijn artikel voor Trouw: Opgesloten in een kooi onder stroom: Noord-Koreaanse christenen krijgen gruwelen te verduren

© 2020 Kim Haeun & Korea Future Initiative

Recensie Broederstrijd in Korea

In Broederstrijd in Korea gaat historica Sheila Miyoshi Jager in op hoe de opsplitsing van Korea in 1945 uiteindelijk zou uitmonden in de Koreaanse Oorlog (1950-1953) en hoe dit conflict zeven decennia sinds de wapenstilstand continu na blijft etteren. Voor NRC Handelsblad recenseerde ik dit boek.

Toen de Verenigde Naties met een leger van ruim twintig nationaliteiten ingreep in de Koreaanse Oorlog wachtte een onverwachte uitdaging om in de eetgewoonten van alle militairen te voorzien. Voor de Turken werd een dieet zonder varkensvlees geregeld via een Japanse visconservenfabriek. Grieken wensten op het orthodox paasfeest vijftien levende lammeren voor hun feestmaal. De meeste Indiërs wilden weer alleen een vegetarisch potje. Ook de kleding was soms een probleem: een Thailander mat gemiddeld korter dan een Nederlander.

In Broederstrijd in Korea gaat historica Sheila Miyoshi Jager in op hoe de opsplitsing van Korea in 1945 uiteindelijk zou uitmonden in de Koreaanse Oorlog (1950-1953) en hoe dit conflict zeven decennia sinds de wapenstilstand continu na blijft etteren. Hoewel het het eerste grote ‘hete’ conflict van de Koude Oorlog was en een van de meest vernietigende slagvelden van de twintigste eeuw opleverde, staat de strijd bekend als de ‘Vergeten Oorlog’.

De tekst begint in 1945 bij de dekolonisatie én opdeling van Korea. Besproken wordt hoe Washington en Moskou beide Korea’s inrichtten naar hun eigen voorbeeld – met uiteindelijk desastreuze gevolgen. De helft van de totale tekst is vervolgens gewijd aan de Koreaanse Oorlog, waarna nog hoofdstukken volgen over de Koude Oorlog en de periode sindsdien.

Broederstrijd in Korea bevat veel interessante analyses en anekdotes, die zelfs voor veel kenners nog onbekend zullen zijn. De voorbeelden van lomp gedrag waarmee de Chinese dictator Mao Zedong Sovjetleider Nikita Chroesjtsjov treiterde, zijn bijzonder geestig. En bij vredesbesprekingen kreeg de Amerikaanse onderhandelaar een kinderstoeltje en de Noord-Koreaanse vertegenwoordiger een extra hoge stoel. ‘Generaal Nam Il [stak] een goede 30 centimeter boven mijn onwillig verlaagde positie uit’, memoreert de Amerikaan.

Omkoping

Interessant is ook hoe de complexiteit van het ‘Koreaanse vraagstuk’ aan de oppervlakte komt wanneer de Amerikaanse president Jimmy Carter voorstelt de tienduizenden Amerikaanse troepen terug te trekken uit Zuid-Korea. Niet alleen was de Zuid-Koreaanse president Park Chung-hee (die zelfs Amerikaanse congresleden omkocht om de aftocht te voorkomen) hiertegen gekant, maar ook vijanden China en de Sovjet-Unie bleken de ‘imperialistische’ militairen toch liever op het schiereiland te houden – om de impulsieve Kim Il-sung in toom te houden. Miyoshi Jager zet verder uitstekend uiteen hoe het ook niet altijd koek en ei was tussen bondgenoten Washington en Seoul.

De ongekende wreedheid van de Koreaanse Oorlog komt in het bijzonder aan bod in het hoofdstuk over de krijgsgevangenkampen. Voor dit deel put Miyoshi Jager uit persoonlijke ervaringen van geïnterneerden, waaruit uitgebreid geciteerd wordt. Daardoor wordt het leed van de veelal jonge militairen voelbaar.

Jammer dus dat elders in het boek de persoonlijke ervaringen dun gezaaid zijn. Er worden soms citaten aangehaald van burgers, maar de focus blijft op de machthebbers en gezagvoerende militairen. Dit resulteert erin dat het boek een prima overzicht geeft van het verloop van de strijd en de politieke ontwikkelingen in beide Korea’s, de VS, China en de Sovjet-Unie – maar dat het maatschappijbeeld in Noord- en Zuid-Korea weinig aan het licht komt.

Broederstrijd in Korea verscheen in 2013 al in het Engels, maar is nu voor het eerst in Nederlandse vertaling beschikbaar. De flaptekst belooft dat het boek is bijgewerkt ‘tot de ontmoeting van de Koreaanse leiders met de Amerikaanse president Trump in 2019’. Frappant en slordig dus dat Trump na de derde alinea van het voorwoord nergens in het boek meer genoemd wordt.

Mao en Chroesjtsjov

Zulke uitglijders bevat het boek verder niet. Wel overheerst vaker het gevoel dat gebeurtenissen van enorm belang voor de Koreaanse Oorlog wel héél kort besproken worden. De amfibische landing bij Incheon moet het met twee luttele alinea’s doen. Dat terwijl dit een van de meest imposante (en riskante) militaire manoeuvres van de twintigste eeuw was, die bovendien de intrede van het VN-commando in de Koreaanse Oorlog inluidde en de volledige verovering van Zuid-Korea ternauwernood wist te stoppen. Ook de wapenstilstand van 1953 die na twee jaar onderhandelen eindelijk zorgde voor een einde van de strijd wordt in anderhalve alinea afgedaan.

Dat terwijl andere zaken die hooguit zijdelings betrekking hebben op het inter-Koreaanse conflict in paginalange beschouwingen uiteen worden gezet. Zo wordt lang uitgeweid over de slechte persoonlijke band tussen Mao en Chroesjtsjov, terwijl maar matig duidelijk wordt gemaakt hoe dit de Noord-Koreaanse leider Kim Il-sung de kans gaf beide communistische heersers tegen elkaar uit te spelen. Vaker passeren lange historische bespiegelingen over China, de Sovjet-Unie en de VS de revue, zonder dat duidelijk wordt wat dit betekent voor het Koreaanse broedervolk waar het boek eigenlijk over zou gaan.

De vertaling van het boek is uitstekend verzorgd. Ondanks de informatiedichtheid en soms bijna academische formuleringen leest de tekst vlot weg.

Door het te kort uiteenzetten van cruciale gebeurtenissen en het juist lang uitweiden over bijzaken is het soms niet geheel duidelijk wat de auteur nu eigenlijk wil bespreken in haar boek. Lezers die een heldere studie van het conflict zoeken, zijn beter af bij Max Hastings standaardwerk De Koreaanse Oorlog. Toch levert Miyoshi Jager een mooie monografie af met veel interessante analyses en nieuwe informatie, die voor liefhebbers de moeite waard is.

Een eerdere versie van deze recensie verscheen op 16 oktober 2020 in NRC Handelsblad.

Interview met Nederlands Dagblad

Ik sprak als Noord-Koreadeskundige met het Nederlands Dagblad over de Noord-Koreaanse militaire parade van afgelopen weekend. “Kim Jong-un wil laten zien dat hij meer is dan aflevering drie uit de Kim-dynastie.”

Lees hier het hele interview (achter betaalmuur): De modern aangeklede parade in Pyongyang was een strategische Hollywoodshow